Hrvatska matica iseljenika
OTVORENA PORUKA HRVATIMA U SVIJETU

 

U životu pojedinca, kao i u životu svake društvene ustanove nastupa trenutak velikih promjena. Promjene su prirodne i neminovne ako se želi stvoriti nešto novo, bolje i ako treba uspješnije odgovoriti zahtjevima vremena. Takav je trenutak nastupio sada i u životnom tijeku Hrvatske matice iseljenika. Od polovice ove godine Matica je dobila novi Upravni odbor i svoga novoga ravnatelja.

Zašto je došlo do promjene, što ona znači i što obećava? U važnom razdoblju za Hrvatsku, pa prema tome i za hrvatsko iseljeništvo, Matica je kroz dugih sedam godina uporno vođena na isti način: prvo, bila je čvrsto vezana uz političku stranku na vlasti; drugo, nije bilo hrabrosti a ni dovoljno sposobnosti da se izađe iz uskog okvira jednih te istih akcija i treće, umjesto da bude širom otvorena i svijetu i domaćoj javnosti, Matica se pretvorila u jednu od najzatvorenijih ustanova u Hrvatskoj.

Vezanost Matice iseljenika uz državnu vlast, a pogotovo uz najjaču političku stranku, može dati neke trenutne prednosti, ali već na malo duži rok izaziva porazne posljedice. Matica bi trebala postojati isključivo zbog hrvatskog iseljeništva, a to iseljeništvo osim rijetkih pojedinaca, nije opredijeljeno za stranke u Hrvatskoj. Dogodilo se, stoga, da je Matica u proteklom vremenu svoje veze sve više ograničavala na istomišljenike, bilo društva ili pojedince, koji su slijepo slijedili politiku Hrvatske demokratske zajednice (HDZ). Glavni smisao postojanja Matice iseljenika došao je na taj način u pitanje. U pitanje je time došao i demokratski karakter te organizacije. Ona je postala, kao i u ranijem sistemu, produžena ruka vladajućeg aparata u domovini.

U doba silnog napretka na svim poljima, ni naše iseljeništvo nema danas one iste interese i očekivanja kao prije nekoliko desetljeća. To pogotovo vrijedi sada kad postoji hrvatska država. Domovinski dug iseljeništvu ne može se ispuniti samo potporom folklornim djelatnostima, širenjem znanja hrvatskog jezika ili organiziranjem skupnih posjeta domovini. Zahtjevi su daleko veći. Matica je već odavno trebala postati onakva suvremena ustanova kakvu imaju i drugi narodi s brojnom emigracijom i željom da prošire svoj kulturni utjecaj, npr. Nijemci u svom Goethe Institutu, Englezi u British Councilu, Francuzi u Institutu Français itd. Matica zato mora postati prava i prva hrvatska institucija koja će o Hrvatskoj, njezinoj kulturi i njezinu životu izvještavati ne samo iseljenike već i svjetsku javnost. Ovo nisu nikakve nove ideje. O tome je istim ovim riječima pisano na stranicama ovog časopisa još prije deset godina! Nažalost, uzalud. I kad je rat završio nije bilo ni sluha ni znanja za takav program. Prevagnuli su drugi interesi, usko-stranački i sirovo-politikanski, u ime kojih su trošena dragocjena sredstva.

Takvo sužavanje djelatnosti na jednostranačke interese i veze moglo se održati tolike godine samo uz odsutnost svake kontrole i uvida javnosti u rad dosadašnjeg ravnatelja Matice. Upravni odbor, iako je formalno postojao, nije se u sedam godina nijednom sastao. Gažena su temeljna načela i propisi Statuta Matice. U Matici nije postojao ni tajnik ni zamjenik ravnatelja, pa je sva vlast bila koncentrirana u rukama jednog čovjeka. Na kraju se više nije znalo ima li uopće granice između Matice kao javne ustanove i njegovog privatnog poduzeća (HIC-a) koje se širilo i financijski jačalo.

Bio je zato krajnji trenutak da se takvo stanje promijeni, da se u Matici otvore sva vrata i prozori, te započne novo poglavlje u životu jedine hrvatske ustanove koja brine za iseljene Hrvate. U Matici se od sada neće više pitati tko je koje političke orijentacije, tko je "veći" a tko "manji" Hrvat, već koliko svaki od nas može učiniti za zajedničke ciljeve. Mi se obraćamo svima bez razlike, tako da Matica postane stvarni most do svih hrvatskih iseljenika, do svih naših skupina i društava širom svijeta. Pomozite nam u tome i pridružite se ovim nastojanjima. Ubuduće će najviše o vama ovisiti rad i napredak Matice iseljenika. Vi morate znati što od svoje Matice očekujete, vi ste pozvani tražiti njezinu pomoć i usluge. Svi iseljeni Hrvati imaju pravo davati ideje i poticaje za rad Matice, ali imaju i dužnost da joj pomognu koliko mogu u njezinim akcijama. Ako postignemo takvu opću suradnju, približit ćemo se našem konačnom cilju - da Maticu učinimo snažnom i samostalnom organizacijom koja djeluje isključivo zbog vas i ovisi samo o vama, a ne o bilo čijoj politici ili o bilo kojoj od domovinskih stranaka.

 

Ravnatelj HMI-a

 

Predsjednik Upravnog odbora HMI-a

 
 
 
 
 

Boris Maruna

 

Jakša Kušan

 

 

Croatian Heritage Foundation
OPEN MESSAGE TO CROATS ALL AROUND THE WORLD

There are always moments of significant change in the life of both individuals and institutions. Change is natural and inevitable if one wants to create something new or better, or more efficiently answer the challenge of time. The Croatian Heritage Foundation is facing such a moment right now. From the middle of this year the CHF has had a new president, and a new governing board.

Why this change, what does it signify, what is the promise? In a period of great importance for Croatia, and also for the Croatian diaspora, the Croatian Heritage Foundation has been, for seven long years, governed in one and the same way: first, it was closely tied to the party in power; second, there was not enough courage and competence to break away from the same type of activity; and, third, instead of being wide open to both the world and domestic public, the CHF turned into one of the most secretive institutions in Croatia.

Tying the Croatian Heritage Foundation to the state, and to the most powerful political party, may be a source of temporary advantage, but in a long run it may have devastating consequences. The Croatian Heritage Foundation should exclusively serve the Croatian diaspora, and the diaspora, with just a few exceptions, has not sided with any political party in Croatia. Thus, the CHF was forced to limit its contacts with those of the same political orientation, be they individuals or institutions, briefly those who blindly followed the policies of the Croatian Democratic Union (HDZ). For this reason one could question the very reason of the Croatian Heritage Foundation's existence, and of the democratic character of the institution. It became, as it had been under the previous establishment, an extended arm of the ruling apparatus.

At a time of unprecedented progress, Croatian people abroad do not share the same interests and expectations of their precursor of a few decades ago. This has been especially true since the creation of Croatian state. The homeland's debt to the diaspora cannot be paid off by just supporting folklore activities, teaching Croatian language, or organizing group visits to the Motherland. The demands are much greater. The Croatian Heritage Foundation should have become, long time ago, a modern institution comparable to those serving other nations with large diasporas interested in spreading their cultural influence, for example, the German Goethe Institut, the British Council, the Institut Francais, etc.

The Croatian Heritage Foundation must become the first and the best among Croatian institutions spreading information on Croatia, her culture, and her life, not just among Croats abroad, but also among the world public. Such ideas are nothing new. They were proposed on the pages of this same publication ten years ago.

Unfortunately, in vain. Even when the war was over there was no sensibility or expertise for such a program. Other interests, narrowly partisan or crudely political, won out, and in the name of those large sums of money were spent.

Narrowing of activities to single party interests and ties could be maintained for so many years only due to a lack of any control or public insight into the activity ties of the former President of the CHF. The Governing Board, albeit elected, did not meet for seven years. The basic principles and the rules of the Croatian Heritage Foundation's Statute were trampled upon. The CHF had no vice-president or secretary, so power was concentrated in the hands of one single man. At the end it became almost impossible to separate the Croatian Heritage Foundation from the former President's private enterprise - the Croatian Information Center (HIC), which kept growing and getting financially stronger.

It was high time to change such a predicament, to open all the doors and windows, and to start a new page in the life of the only Croatian institution taking care of its diaspora. Within the Croatian Heritage Foundation we will not ask about political preference, or who is a "better" or "lesser" Croat, but how much each of us can contribute to the common goal. We are addressing these words to everyone, without any discrimination, so that the CHF may become a true bridge to all of our communities abroad. Help us by joining our efforts.

The future work and progress will depend primarily on you. You must decide what you expect from your Croatian Heritage Foundation, and you are welcome to ask for its support and services. All Croats living abroad have the right to offer ideas and initiatives for the CHF's activities, but they also have a duty to help the CHF as much as they can. If we realize such a cooperation, we will approach our final goal - to make our Croatian Heritage Foundation a strong and independent institution which exists just for you, and depends on you, and not on the policy of some individual or on some homeland political party.

 

Director

 

President of the Governing Board

 
 
 
 
 

Boris Maruna

 

Jakša Kušan

 

 

Fundación para la Emigración Croata
CARTA ABIERTA A LOS CROATAS DEL MUNDO

Tanto en la vida del individuo como en la vida de cada organización social llega un momento de grandes cambios. Los cambios son naturales e ineludibles si se desea crear algo nuevo, mejor y si se necesita responder más exitosamente a las demandas del tiempo. Justo en este momento la Fundación está experimentando tales cambios. Desde mediados de aňo la Fundación para la Emigración Croata cuenta con un nuevo Concejo Directivo y un nuevo Director.

Porqué sobrevinieron los cambios, qué significan y qué prometen? En un período importante para Croacia, por lo tanto y para los emigrantes croatas, durante siete aňos la Fundación fue llevada del mismo modo: en primer lugar, estaba fuertemente ligada al partido político gobernante; en segundo lugar, no hubo ni suficiente coraje ni capacidad para salir del angosto marco de unas pocas y siempre mismas actividades; y por último, en lugar de estar totalmente abierta al mundo y a la opinión pública en la patria, la Fundación se transformó en una de las organizaciones más cerradas en Croacia.

El hecho de que la Fundación para la Emigración Croata esté ligada con el gobierno, y especialmente con el partido político más fuerte, puede tener sus ventajas momentáneas, pero a la larga lleva a consecuencias nefastas. La Fundación debería existir pura y exclusivamente para los emigrantes croatas, y estos emigrantes, salvo en algunos casos particulares, no se dividen según los partidos políticos en Croacia. Así fue que en los últimos tiempos la Fundación limitaba sus relaciones a los que pensaban igual, sea organizaciones o individuos, que seguían ciegamente la política del Movimiento Demócrata Croata (HDZ). El objetivo principal de la existencia de la Fundación para la Emigración Croata se vió entonces cuestionado. Así también se cuestionó el carácter democrático de la organización. La Fundación se transformó, igual que como en el sistema anterior, en un brazo alargado del aparato gobernante en la madre patria.

En una época de grandes avances en todos los campos, nuestros emigrantes tampoco tienen hoy los mismos intereses y expectativas de algunas décadas atrás. Esto vale especialmente ahora que existe el estado croata. La deuda con nuestros emigrantes no se puede saldar sólo con la organización de actividades folklóricas, la promoción de la lengua croata o la organización de onerosas visistas a la madre patria. Las demandas son mucho más grandes. Hace tiempo ya que la Fundación para la Emigración Croata tenía que haberse transformado en una organización contemporánea como la de otros países con emigración numerosa y con el objetivo de promover su influencia cultural, como por ejemplo, los alemanes con su Instituto Goethe, los ingleses con su British Council, los franceses con su Alliance Française, etc. Por ello, la Fundación para la Emigración Croata debe transformarse en la primera y verdadera institución croata que promueva Croacia, su cultura y su vida no sólo entre los emigrantes sino en todo el mundo. Estas no son ideas nuevas. Con estas mismas palabras se escribieron las páginas de este anuario hace diez aňos atrás! Lamentablemente, sin éxito. Y cuando finalizó la guerra no hubo oídos ni capacidad para tal programa. Prevalecieron otros intereses, partidarios y politiqueros, en nombre de los cuales se gastaron recursos preciosos.

Tal limitación de actividades a los intereses de un sólo partido se pudo mantener durante tantos aňos sólo por la falta total de todo control y de apertura a la opinión pública en el trabajo del anterior director de la Fundación. La Comisión Directiva, aún cuando existía formalmente, no se reunió ni una sola vez en siete aňos. Se pisotearon los principios fundamentales y las reglamentaciones del Estatuto de la Fundación para la Emigración Croata. En la Fundación no había lugar ni para el Secretario ni para el Vice-Director, de modo que el poder se concentró en las manos de un sólo hombre. Al final ya no se sabía si existía alguna diferencia entre la Fundación como organización pública y su empresa privada (El Centro Informativo Croata) que se expandía y fortalecía financieramente.

Ya era tiempo entonces de que se cambie ese estado y que se abran las puertas y las ventanas de la Fundación, y que comience un nuevo capítulo en la vida de la única organización que se ocupa de los emigrantes croatas. De ahora en más, en la Fundación no se vá a preguntar quién tiene cuál orientación política, quién es "más" o "menos" croata, sino qué puede hacer cada uno de nosotros para los objetivos comunes. Nos dirigimos a todos sin diferencias, de modo que la Fundación se convierta en el verdadero puente hasta todos los inmigrantes croatas, hasta todas nuestras agrupaciones y asociaciones en todo el mundo. Ayúdennos en ello y apoyen estas intenciones. En el futuro el trabajo y el progreso de la Fundación dependerá más que nada de ustedes. Ustedes deben saber qué esperan de su Fundación, ustedes están invitados a pedir su ayuda y utilizar sus servicios. Todos los emigrantes croatas tienen el derecho de presentar sus ideas y de apoyar el trabajo de la Fundación, pero también tienen el deber de ayudarla en sus acciones tanto como pueden. Si logramos tal cooperación general, nos acercaremos a nuestro objetivo final: que la Fundación sea una organización fuerte e independiente que actúe exclusivamente por ustedes y que dependa sólo de ustedes, y no de ninguna política o de cualquiera que sea el partido político de la madre patria.

 

Director

 

Presidente de la Comisión Directiva

 
 
 
 
 

Boris Maruna

 

Jakša Kušan